Als ik in 1981 mijn eerste boek had uitgegeven, zou ik er gratis een druk-, opslag-, promotie- en distributieprobleem bij hebben gekregen.

Ik liet dat gesjouw destijds aan anderen over. Mijn vroege boeken verschenen bij gevestigde uitgevers, met Bosch en Keuning voorop. Het handboek dat ik schreef voor telefonistes haalde daar zelfs de dertiende druk. Hoeveel exemplaren er over de toonbank gingen, las ik op de afrekening van de uitgever. Wie mijn boek kocht, kon ik wel raden, maar zelden kende ik de lezers bij naam en toenaam. Ook dat is veranderd!

Ruim dertig jaar en 38 titels later geef ik mijn boeken en die van mijn klanten zelf uit, onder de vlag van Uitgeverij Rent a Pen. Toestemming van een externe uitgever heb ik daarvoor niet meer nodig, want die rol speel ik zelf. (Wij van WC-eend ….!) Oude titels kregen op die manier een tweede leven. Praatjes vullen geen gaatjes ging na de derde druk verder als Verkopen zonder weerstanden. Ik heb het herschreven en aangevuld met de nieuwste inzichten over het nemen van koopbeslissingen.

Mijn Camino-boek Een blind paard kan niet fout lopen, ondertussen  aan de vierde druk toe, verscheen dit jaar in de Engelse vertaling, The Camino Reset. Deze maand volgt De Clichémoord, een e-book dat afrekent met versleten kantoortaal.

Onlangs bekeek ik een video van een Amerikaanse schrijfcoach waarin hij vijf trends voor 2026 op een rij zette. Die deel ik hier graag en leg ze naast mijn eigen ervaringen. Ik zag vooral kansen voor auteurs die niet aan de bak komen bij de bekende uitgeverijen en hun boek zelf gaan uitgeven….
Lees verder

Op de marktplaats die LinkedIn heet, wordt ook veel over AI gesproken, gespeculeerd en worden meningen geventileerd over het gebruik ervan door politici.

In gesprekken met ondernemers en zzp’ers merk ik dat veel van hen gebruikmaken van Al, maar meer omdat anderen dat ook al doen; niet omdat ze precies van de hoed en de rand weten. Ik schrijf al ruim dertig jaar mijn eigen boeken, blogs en artikelen. Dat doe ik ook, inclusief de speeches, voor anderen. In die zin ben ik dus ook een menselijke LLM want de inhoud daarvan klopt alleen als mijn opdrachtgevers meelezen en ingrijpen waar het niet klopt.

Met AI is dat ook zo. Het weet niets van je klanten en niets van je vak, tenzij jij het vertelt.
Toch draait het gesprek over AI vaak om twee uitersten. De een ziet er een wondermiddel in, terwijl de ander er een bedreiging voor de mensheid in ziet. Op de werkvloer blijft ondertussen één vraag zzp’ers en onderbemers bezighouden: AI or not AI? That’s the question.

Veel bedrijven spannen het paard achter de wagen. Ze nemen eerst een abonnement en zoeken daarna een probleem dat daarbij past. Zo’n abonnement wordt al snel mijn hometrainer die nu dienstdoet als zitplaats voor de grote speelgoedleeuw die ik van een Lions-vriend kreeg. Leuk, maar nutteloos.

Ja, ook ik maak als ghostwriter selectief gebruik van taalassistenten en heb daarmee veel ervaring opgedaan. Graag deel ik die via deze AI-checklist voor ondernemers en zzp’ers. Ik heb de inleidende tekst, zoals deze, zelf geschreven. Deze checklist heeft Claude Opus 5.5 max voor me gemaakt in 23 minuten.

Ik pretendeer niet dat de lijst volledig is, want er komen dagelijks nieuwe taalmodellen en uitbreidingen bij. Het gebruik is simpel. Eerst vink je aan waar je nu tijd aan kwijt bent. Daarna zie je welke AI daarbij past en welke spelregels daarbij horen.

…
Lees verder

Waarom de startende ondernemer en zzp’er er eigenlijk nog genadig van afkomt

Afgelopen zondag stond ik spruitjes te bakken, op zijn Spaans. Een scheut olijfolie, twee tenen knoflook, een handvol chorizo en een flinke snuf pimentón (gerookte paprikapoeder). De spruitjes had ik doormidden gesneden en met de vlakke kant in de hete pan gelegd. Ze lagen daarin te sissen alsof ze ergens tegen protesteerden.

Zo’n geluid brengt een mens op gedachten. Wat als spruitjes nu eens bewustzijn hadden? Wat zouden ze ervan vinden dat hun hele loopbaan in mijn koekenpan eindigt?

Als je een groot deel van de schrijverscarrière aan zakelijke non-fictie hebt besteed, ontkom je er niet aan dat zelfs spruitjes een inspiratiebron voor een artikel kunnen zijn. Ik heb deze gedachte losgelaten op het ondernemerschap, want ook beginnende ondernemers of zzp’ers weten bij de eerste zakelijke stap niet wat hen boven het hoofd hangt. Het resultaat lees je hieronder.

Je bent klein, groen en je zit stevig vast aan een stam met een heleboel broertjes en zusjes. Het leven als jonge spruit is overzichtelijk. Je hangt wat rond in een winderige omgeving en hoopt op een beetje nachtvorst omdat dat je suikerspiegel opkrikt. Maar, er komt een dag dat je volgroeid bent en de arbeidsmarkt op moet.

Een spruitje met een sprankje bewustzijn ontdekt op dat moment iets naars. De toekomstvisie voor zijn soort groente is op zijn zachtst gezegd somber.

Dat moment ken ik van de ondernemers die bij mij aan tafel schuiven. Ze zeggen hun vaste baan op en stappen een winderig veld in, precies zoals ons spruitje. De een droomt van een volle agenda en een laptop op een terras in Spanje. De ander hangt aan zijn stam en hoopt stiekem op een wokpan. Allebei kijken ze vooruit zonder de kleine lettertjes te lezen.

Voor de zzp’er valt er onderweg nog van alles bij te sturen. De loopbaan van een volwassen spruitje is vastgelegd voordat hij eraan begint….
Lees verder

Ik had een lieve tante die deftig wilde zijn. Omdat haar veel geld en een opleiding niet gegund waren, werd zij verbaal deftig. Bij een bezoek werden wij uitgenodigd voor een koppie kofje; dat klonk in haar oren deftiger. Zij zei ook naar Rokanjé sur Mer op vakantie te zijn geweest. Dat klinkt toch heel wat deftiger dan het op zijn Rotterdams uitspreken van Rockanje, de badplaats onder de rook van Rotterdam’.

Een bevriende relatie sprak met een hete aardappel in de keel omdat hij dacht dat dit hem prestige zou opleveren, en laten we ook niet de gymnasiasten en corpsballetjes vergeten die gretig gebruikmaken van Franse  leenwoorden en Latijnse uitdrukkingen om te laten om … tja, waarom eigenlijk?

Als amateurpresentator van een radioprogramma leerde ik al snel geen moeilijke woorden te gebruiken, want als ik dat wel had  gedaan, had ik snel veel luisteraars kwijtgeraakt.

De lessen die ik toen leerde gebruik ik nog steeds in mijn vak als speechschrijver, columnist en ghostwriter. Soms krijg ik teksten onder ogen die klinken alsof ze door iemand in een toga zijn geschreven. Ze staan vol Latijnse uitdrukkingen en de voorkeur wordt gegeven aan allerlei leenwoorden, bij voorkeur uit het Frans, terwijl daarvoor in het Nederlands prima en zelfs betere alternatieven zijn voor iedere mediocre scribent; middelmatige pennenlikkers….
Lees verder

Vandaag kreeg ik via whatsapp een berichtje van een van mijn klanten. Hij had me gevraagd om een speech voor hem te schrijven voor zijn afscheid van de zaak waar hij bijna 35 jaar had gewerkt. Hij had tijd genoeg om het zelf te doen, maar zijn dyslexie zat daarbij in de weg. Hij stuurde me bij het bericht een link naar de video waar ik die kon bekijken. Toen ik die bekeek, wist ik precies welke zin eraan kwam, want die had ik twee weken eerder geschreven. Het applaus na de speech was niet voor mij bedoeld, maar ik trof het wel aan op mijn bankrekening, Dat is het lot van een ghostwriter. Mijn woorden, iemand anders’ naam.

Deze week viel me een bericht uit de Volkskrant op. Journalisten hadden 1.812 berichten van Rob Jetten en D66 onderzocht en die door een Pangram gehaald. Dat is een van de ‘fraude’-detectoren voor AI die dit, naast de voorspelbaarheid van woorden, stijl, structuur en statistieken, zichtbaar kan maken. Ruim tweehonderd daarvan zouden door een LLM (Large Language Model), zijn geschreven. De reden voor het onderzoek had te maken met het controleren in welke mate de berichten authentiek en transparant  zouden zijn; belangrijke zaken voor politici. Hier op LinkedIn, op radio en tv barstte de verontwaardiging los en de veelal op dit vlak ondeskundige presentatoren gingen er helemaal op los. Er werd gesproken over bedrog en andere kwalificaties voor hem en zijn partij; Rob zou stilletjes zijn werk aan een computerapp overlaten.  Alsof dit nieuws zou zijn!…
Lees verder

In de radiostudio heb ik geleerd hoe rekbaar tijd is. Drie tellen stilte tijdens een uitzending voelen als een halve eeuw. Een gesprek van zeven minuten is voorbij voordat je goed en wel zit. Dezelfde klok aan de muur geeft een heel ander gevoel.

Op een vrije zaterdag werkt het precies andersom. De dag ligt voor je open en in je hoofd staat een keurig lijstje klaar. Tegen zonsondergang vraag je je af waar de uren gebleven zijn. Daarna komt het schuldgevoel om de hoek kijken. Weer niets gedaan.

Dat is de tijdparadox. Hoe meer tijd je hebt, hoe minder je gedaan krijgt….
Lees verder